چگونه می توان از عملکرد صحیح پمپ اسلاری پس از راه اندازی اطمینان حاصل کرد؟
مقدمه
پمپ اسلاری (Slurry Pump) یکی از حیاتیترین تجهیزات در صنایع معدنی، فولاد، سیمان، نیروگاهها، صنایع شیمیایی و تصفیهخانههاست. این پمپها وظیفه انتقال سیالاتی را بر عهده دارند که حاوی ذرات جامد، ساینده، خورنده و گاه با چگالی بالا هستند.
راهاندازی پمپ اسلاری تنها روشنکردن الکتروموتور نیست؛ بلکه آغاز یک سیستم دینامیکی پیچیده است که اگر بهدرستی پایش نشود، میتواند منجر به:
- سایش شدید پروانه و لاینر
- خرابی زودرس سیل یا پکینگ
- لرزش و شکست شفت
- کاهش راندمان و افزایش مصرف انرژی
- توقف خط تولید و خسارات سنگین
بنابراین، اطمینان از عملکرد صحیح پمپ اسلاری پس از راهاندازی یک الزام فنی و اقتصادی است، نه یک انتخاب.
مقدمه
پمپ اسلاری (Slurry Pump) یکی از حیاتیترین تجهیزات در صنایع معدنی، فولاد، سیمان، نیروگاهها، صنایع شیمیایی و تصفیهخانههاست. این پمپها وظیفه انتقال سیالاتی را بر عهده دارند که حاوی ذرات جامد، ساینده، خورنده و گاه با چگالی بالا هستند.
راهاندازی پمپ اسلاری تنها روشنکردن الکتروموتور نیست؛ بلکه آغاز یک سیستم دینامیکی پیچیده است که اگر بهدرستی پایش نشود، میتواند منجر به:
- سایش شدید پروانه و لاینر
- خرابی زودرس سیل یا پکینگ
- لرزش و شکست شفت
- کاهش راندمان و افزایش مصرف انرژی
- توقف خط تولید و خسارات سنگین
بنابراین، اطمینان از عملکرد صحیح پمپ اسلاری پس از راهاندازی یک الزام فنی و اقتصادی است، نه یک انتخاب.
فصل اول: بررسیهای ضروری قبل از راهاندازی (Pre-Start Checks)
اگرچه سؤال درباره پس از راهاندازی است، اما بدون اشاره به این مرحله، تحلیل ناقص خواهد بود.
- بررسی مکانیکی پمپ
- سفت بودن پیچهای بدنه، پایه و فلنجها
- همراستایی (Alignment) صحیح پمپ و الکتروموتور
- آزادی چرخش شفت با دست (عدم گیرپاژ)
- تنظیم صحیح فاصله ایمپلر با لاینر (Impeller Clearance)
- بررسی سیستم روانکاری
- پر بودن محفظه بیرینگ با گریس یا روغن مناسب
- عدم آلودگی روانکار به گردوغبار یا آب
- اطمینان از باز بودن مسیرهای روغنکاری
- بررسی سیستم آببندی
- وضعیت سیل مکانیکی یا پکینگ
- تنظیم فشار آب سیل (Seal Water)
- نبود نشتی غیرعادی
فصل دوم: پایش عملکرد پمپ در لحظات اولیه راهاندازی
دقایق اول پس از استارت، حساسترین زمان عمر پمپ است.
- بررسی صدای پمپ
پمپ سالم صدایی یکنواخت، نرم و پیوسته دارد.
صداهای غیرعادی شامل:
- صدای تقتق → برخورد ذرات درشت یا تنظیم نادرست ایمپلر
- صدای زوزه → کاویتاسیون
- صدای سایشی ممتد → تماس ایمپلر با لاینر
- بررسی لرزش (Vibration Monitoring)
لرزش بالا نشانهای از:
- ناهمراستایی
- عدم بالانس پروانه
- خوردگی یا سایش شدید
- خرابی بیرینگ
حد مجاز لرزش:
معمولاً کمتر از 4.5 mm/s RMS (بسته به استاندارد ISO 10816)
- کنترل جهت چرخش
جهت چرخش اشتباه باعث:
- کاهش شدید دبی
- آسیب به پروانه
- باز شدن مهره ایمپلر
فصل سوم: ارزیابی پارامترهای هیدرولیکی
- دبی (Flow Rate)
- دبی واقعی باید نزدیک به مقدار طراحی باشد
- کاهش دبی میتواند نشانه:
- گرفتگی خط
- سایش داخلی
- ویسکوزیته بالای اسلاری
- هد (Pressure / Head)
- اختلاف فشار ورودی و خروجی بررسی شود
- افت فشار ناگهانی = نشتی، سایش یا هواگیری نامناسب
- چگالی و درصد جامدات
- افزایش درصد جامدات → افزایش بار روی پمپ
- چگالی بیش از طراحی → افزایش مصرف انرژی و سایش
فصل چهارم: بررسی سیستم آببندی (Seal & Packing)
- نشتی کنترلشده
- در پکینگ: نشتی جزئی طبیعی و لازم است
- در سیل مکانیکی: نشتی باید حداقل باشد
- فشار آب سیل
- کمتر از حد → سوختن سیل
- بیشتر از حد → رقیقشدن اسلاری و افت راندمان
- دمای محفظه سیل
- افزایش دما نشانه اصطکاک یا کمبود آب سیل است
فصل پنجم: پایش بیرینگها پس از راهاندازی
بیرینگها قلب مکانیکی پمپ هستند.
موارد کنترلی:
- دمای بیرینگ (نباید بیش از 80°C شود)
- صدای غیرعادی
- نشت گریس یا روغن
- تغییر رنگ روانکار
خرابی بیرینگ معمولاً نتیجه:
- روانکاری نامناسب
- بار بیش از حد
- لرزش بالا
فصل ششم: بررسی الکتروموتور و مصرف انرژی
- جریان مصرفی
- جریان باید در محدوده پلاک موتور باشد
- جریان بالا نشانه:
- بار اضافی
- چگالی بالای اسلاری
- گیر مکانیکی
- دمای موتور
- افزایش دما = راندمان پایین یا اضافهبار
- تطابق توان موتور با پمپ
عدم تطابق باعث:
- سوختن موتور
- کاهش عمر پمپ
فصل هفتم: تشخیص پدیده کاویتاسیون پس از راهاندازی
علائم کاویتاسیون:
- صدای شبیه به شن
- لرزش شدید
- کاهش دبی
- خوردگی سریع ایمپلر
دلایل:
- NPSH ناکافی
- ارتفاع مکش زیاد
- گرفتگی خط مکش
- دمای بالا
راهکار:
- افزایش سطح سیال
- کاهش افت فشار مکش
- اصلاح طراحی لولهکشی
فصل هشتم: پایش سایش در ساعات اولیه کار
پمپ اسلاری از ابتدا در معرض سایش است.
نقاط بحرانی:
- لبههای ایمپلر
- لاینر حلزونی
- throat bush
اقدامات:
- ثبت ساعت کار
- مقایسه دبی و فشار در بازههای زمانی
- نمونهبرداری از اسلاری
فصل نهم: مستندسازی و ثبت دادهها
پارامترهایی که باید ثبت شوند:
- دبی
- فشار
- جریان موتور
- دمای بیرینگ
- میزان لرزش
- نشتی سیل
این دادهها پایه نگهداری پیشبینانه (Predictive Maintenance) هستند.
چکلیست سریع پس از راهاندازی پمپ اسلاری
پارامتر کنترلی | مقدار نرمال | نشانه خرابی |
لرزش پمپ | < 4.5 mm/s | ناهمراستایی، سایش |
دمای بیرینگ | < 80°C | روانکاری ضعیف |
جریان موتور | مطابق پلاک | بار اضافی |
نشتی سیل | کنترلشده | خرابی آببندی |
دبی خروجی | نزدیک طراحی | گرفتگی یا کاویتاسیون |
جمعبندی نهایی
اطمینان از عملکرد صحیح پمپ اسلاری پس از راهاندازی نیازمند ترکیبی از دانش فنی، تجربه عملی و پایش مداوم است. پمپی که در ساعات اولیه بهدرستی بررسی نشود، ممکن است در مدت کوتاهی دچار خرابیهای پرهزینه شود.
نکته طلایی:
هر صدای غیرعادی، هر لرزش کوچک و هر تغییر جزئی در دبی، یک هشدار است.
برای خرید محصولات مرتبط با پمپ های انتقال مواد می توانید به سایت دیجی رابر مراجعه بفرمایید.
بیشتر بخوانید: پمپ های انتقال مواد
لینک های مرتبط
چقدر این پست مفید بود؟
روی یک ستاره کلیک کنید تا به آن امتیاز دهید!
میانگین امتیاز 0 / 5. شمارش آرا: 0
No votes so far! Be the first to rate this post.




